Borçlar hukuku, gündelik hayatın ve ticaretin ortak dilidir: satış, kira, hizmet, eser, vekâlet, kefalet ve daha pek çok ilişki bu kurallarla yönetilir. Büromuz, sözleşmelerin hazırlanması ve müzakeresinden ihlal hâlinde alacak ve tazminat davalarına kadar bu alanın bütününde hizmet vermektedir.
İyi yazılmış bir sözleşme, uyuşmazlık çıktığında değil, çıkmadığında değerini gösterir. Tarafların ne beklediğini açıkça yazmak; teslim, ödeme, ayıp ve fesih gibi kırılma noktalarını baştan düzenlemek, sonradan açılacak bir davadan çok daha az maliyetlidir.
Sözleşmeler ve Borçlar Hukuku alanında verdiğimiz hizmetler
- 01Sözleşme hazırlama
Satış, hizmet, eser, kira, bayilik, tedarik, danışmanlık, gizlilik ve ortaklık sözleşmeleri.
- 02Sözleşme incelemesi
Karşı tarafın sunduğu metnin riskler yönünden incelenmesi ve değişiklik önerileri.
- 03Müzakere ve sulh
Sözleşme görüşmelerinde ve uyuşmazlığın sulh yoluyla çözümünde temsil.
- 04İhtarname
Temerrüde düşürme, fesih, ayıp ihbarı ve hakların saklı tutulmasına ilişkin bildirimler.
- 05Alacak ve tazminat davaları
Sözleşmeye aykırılıktan, haksız fiilden ve sebepsiz zenginleşmeden doğan talepler.
- 06Fesih ve dönme
Sözleşmenin sona erdirilmesi, tasfiye ve karşılıklı edimlerin iadesi.
- 07Uyarlama
Öngörülemeyen olağanüstü koşullar nedeniyle sözleşmenin yeni koşullara uyarlanması.
- 08Teminatlar
Kefalet, garanti, cezai şart ve teminat senetlerine ilişkin uyuşmazlıklar.
İyi bir sözleşmede bulunması gerekenler
- Taraflar ve yetki: Şirket adına imzalayan kişinin temsil yetkisi imza sirküleriyle doğrulanmalıdır.
- Edimin tanımı: Ne, ne zaman, nerede, hangi nitelikte teslim edilecek; kabul nasıl yapılacak?
- Bedel ve ödeme: Para birimi, vade, fatura, gecikme faizi ve kur farkı.
- Süre ve fesih: Sözleşme ne zaman, hangi bildirimle ve hangi sonuçlarla sona erer?
- Ayıp, garanti ve sorumluluk sınırı: Bildirim süreleri ve tazminatın üst sınırı.
- Cezai şart: Hangi ihlale bağlandığı ve asıl borçla birlikte istenip istenemeyeceği.
- Gizlilik ve rekabet: Süre ve kapsamı makul biçimde sınırlandırılmış yükümlülükler.
- Uyuşmazlık çözümü: Yetkili mahkeme, tahkim veya arabuluculuk şartı ve tebligat adresleri.
Karşı taraf sözleşmeye uymadığında
Borç vadesinde ifa edilmediğinde izlenecek yol, sözleşmenin türüne ve alacaklının beklentisine göre belirlenir.
- 01Temerrüt
Vade sözleşmede belirli değilse borçlu ihtarla temerrüde düşürülür; belirli vadede ihtara gerek yoktur.
- 02Ek süre
Karşılıklı borç yükleyen sözleşmelerde borçluya ifa için uygun bir süre verilir; kanunda sayılan hâllerde süre verilmesine gerek yoktur.
- 03Seçimlik haklar
Alacaklı; ifayı ve gecikme tazminatını isteyebilir, ifadan vazgeçip uğradığı zararı talep edebilir veya sözleşmeden dönebilir.
- 04Dava veya takip
Alacak belgeye dayanıyorsa icra takibi; tartışmalıysa (ticari işlerde arabuluculuk sonrası) dava yolu izlenir.
Sözleşmeler ve Borçlar alanında önemli süreler
Hukukta sürenin kaçırılması çoğu zaman hakkın kaybı anlamına gelir. Aşağıdaki süreler en sık karşılaşılanlardır; somut olayda sürenin ne zaman başladığı ayrıca değerlendirilmelidir.
| İşlem | Süre | Dayanak |
|---|---|---|
| Genel zamanaşımı | 10 yıl | TBK m. 146 |
| Kira, faiz, ücret; eser ve vekâlet sözleşmesi alacakları | 5 yıl | TBK m. 147 |
| Haksız fiilden doğan tazminat (öğrenmeden itibaren) | 2 yıl | TBK m. 72 |
| Taşınır satışında ayıp sorumluluğu | 2 yıl | TBK m. 231 |
| Taşınmaz satışında ayıp sorumluluğu | 5 yıl | TBK m. 244 |
Sıkça sorulan sorular
Sözlü sözleşme geçerli midir?
Kanunda özel bir şekil öngörülmemişse sözleşme sözlü olarak da kurulabilir. Ancak uyuşmazlık hâlinde sözleşmenin varlığını ve içeriğini ispat etmek gerekir; kanundaki parasal sınırı aşan hukuki işlemler kural olarak yazılı belgeyle ispatlanmak zorundadır. Bu nedenle anlaşmanın yazıya dökülmesi veya en azından yazışmalarla belgelenmesi önemlidir.
Sözleşmedeki cezai şart çok yüksek; indirilebilir mi?
Tacir olmayan borçlu bakımından hâkim, aşırı gördüğü cezai şartı kendiliğinden indirir. Tacir sıfatını taşıyan borçlu ise kural olarak indirim isteyemez; ancak cezai şartın borçlunun ekonomik olarak mahvına yol açacak derecede ağır olması hâlinde Yargıtay uygulamasında indirim yapılabilmektedir.
Koşullar çok değişti; sözleşmenin uyarlanmasını isteyebilir miyim?
Sözleşme yapılırken öngörülmeyen ve öngörülmesi beklenmeyen olağanüstü bir durum borçludan kaynaklanmayan bir sebeple ortaya çıkmış, ifa dürüstlük kuralına aykırı düşecek derecede güçleşmiş ve borç henüz ifa edilmemiş veya ihtirazi kayıtla ifa edilmişse uyarlama istenebilir. Tacirler bakımından öngörülebilirlik daha sıkı değerlendirilir.
İhtarname göndermek zorunlu mu?
Her durumda değil. Ödeme günü sözleşmede belirli ise borçlu bu tarihin geçmesiyle kendiliğinden temerrüde düşer. Vade belirli değilse veya sözleşme ya da kanun bildirim şartı arıyorsa (örneğin fesih, ayıp ihbarı) ihtarname gerekir. İspat bakımından noter aracılığıyla gönderilmesi tercih edilir.
Belgelerinizle birlikte arayın; izlenebilecek yolları, süreleri ve riskleri birlikte değerlendirelim.
İlgili faaliyet alanları
Son güncelleme: · Genç Avukatlık ve Arabuluculuk
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır; mevzuat ve içtihat değişebilir. Somut olayınız için bir avukata danışın.